• start
  • biografie
  • opdrachtgever
  • nieuw 10
  • contact
  • oproep

Opdrachtgevers » Vriendin » artikel ...


Een onweerfobie

Mensen met een hevige angst voor onweer voelen zich vaak onbegrepen. 'Doe niet zo raar', 'hou je toch rustig' zijn veel gehoorde opmerkingen. Maar angst voor onweer kan ernstige vormen aannemen. Hoe ontstaat het en wat kun je eraan doen? Charlotte (45) vertelt erover:

”Ik heb niet veel angsten, gelukkig. Eigenlijk heb ik er maar één, maar die is wel heel hevig: onweerangst. Ik vind onweer afschuwelijk eng, en ondanks dat ik er van alles aan heb proberen te doen, is het me niet gelukt dat te overwinnen

Ik heb deze angst van huis uit mee gekregen. Mijn moeder had er last van, en mijn grootmoeder ook. Bij mijn grootmoeder was het echt extreem: als ik bij haar logeerde en er kwam 's nachts onweer, dan werden we uit bed gehaald om bij elkaar te zitten. Dan moesten niet alleen alle ramen dicht en de stekkers eruit, maar ze gooide ook alle messen en vorken op tafel, onder een deken, omdat ze bang was dat die de bliksem zouden aantrekken. Mijn moeder ging niet zover dat ze het bestek verstopte, maar ook zij was doodsbang. Als er onweer dreigde, moesten we allemaal thuis blijven tot het gevaar weer geweken was.

Ik kreeg dus mee dat donder en bliksem heel gevaarlijk waren. Als jong meisje was ik al panisch. Nu ik ouder ben, kan ik mijn angst in theorie wel relativeren – ik weet dat het niet zo extreem gevaarlijk is als het voor mij voelt, en dat je goede voorzorgsmaatregelen kunt treffen – maar dat verlies ik uit het oog wanneer het onweer dreigt los te barsten. Dan voel ik alleen nog maar pure, verlammende angst, waar ik me niet tegen kan verzetten.

Wanneer ik hoor dat er kans is op onweer, begint het al. Dan voel ik me onrustig worden en luister ik telkens naar de weersvoorspellingen. Soms neem ik me voor om er niet meer op te letten, maar even later sta ik toch weer naast de radio. Het vervelende is dat het vaak voorspeld wordt terwijl het helemaal niet uitkomt, maar dan ben ik toch in paniek en heb ik een rotdag. Sinds vijftien jaar woon ik in Enkhuizen. Door de aantrekkingskracht van het IJsselmeer hebben we hier minder last van onweer dan in het zuiden van het land, waar we vroeger woonden. Daar hebben we deze woonplaats trouwens niet op uitgekozen hoor, maar het is wel prettig! Wanneer hier tien keer onweer wordt voorspeld, komt het maar twee of drie keer uit. Ondanks dat ik dat weet, ben ik iedere keer weer even gespannen.

In afwachting van het losbreken van het natuurgeweld, ben ik constant alert. Als er een vliegtuig overvliegt, schrik ik me al rot. Zodra het onweer doorbreekt, trek ik alle stekkers van de elektronische apparatuur eruit, doe ik alle lichten aan - zodat ik maar zo weinig mogelijk zie van de flitsen – en ga ik een hoekje zitten. De paniek en angst neemt dan volledig bezit van me. Het is puur overleven. Ik schrik van elke donder of bliksem, en ben constant aan het tellen om te kijken hoe ver het onweer nog bij ons vandaan is. Om mezelf af te leiden probeer ik altijd wat te lezen, maar echt goed lukt dat natuurlijk niet. We hebben trouwens een bliksemafleider op ons huis, maar die haalt mijn angst niet weg.

Ik denk dat datgene wat ik het engste vind, de onvoorspelbaarheid is. Je weet nooit wat er gaat gebeuren. Er kan altijd onverwachts iets mis gaan. Onweer blijft nu eenmaal een gevaarlijk fenomeen. Er sterven ieder jaar mensen door blikseminslag. Het gebeurt niet vaak, maar het gebeurt wél!

Eén keer is bij ons in de straat de bliksem ingeslagen in een zendmast en zat iedereen in de buurt zonder stroom. Er was veel apparatuur doorgebrand. Dat was voor mij een bevestiging dat er altijd iets kan gebeuren. En dat het juist is dat ik altijd de stekkers loshaal. Mijn zoon, die nu bijna 16, was elke keer boos als alles eruit moest: de tv, de video, de computer… Hij heeft nu een eigen server, en die moet 24 uur per dag online zijn. Daarom heeft hij speciale stekkers gekocht voor bij ons thuis, die blikseminslag kunnen opvangen. Maar eigenlijk vertrouw ik het nog niet. De stekker van mijn eigen computer trek ik er toch altijd uit, dat voelt gewoon beter.

Gelukkig is mijn man altijd begripvol geweest. Hij steunde me, ik kon er met hem goed over mijn fobie praten. Aan het begin van ons huwelijk heb ik wel eens geprobeerd om iets aan mijn angst te doen. Ik heb gedragstherapie gevolgd. Daar hoorde ik dat ik bepaalde dingen moest afleren. Niet gespannen alle weerberichten volgen, bijvoorbeeld. Beter kon ik mezelf afleiden, desnoods met het soppen van keukenkastjes: gewoon iets dóen, mijn zinnen verzetten. En ik leerde dat ik de confrontatie aan moest gaan. Door met onweer juist voor het raam gaan staan kijken, in plaats van me er zoveel mogelijk voor af te sluiten.

In theorie ging dit allemaal prima, maar als er dan toch echt onweer kwam, was ik weer net zo verlamd van angst als daarvoor. En omdat je onweer tenslotte niet af kunt dwingen, was het moeilijk om er specifiek mee te oefenen.

Daarna heb ik geprobeerd om onder hypnose van mijn angst af te komen. Ik kreeg bepaalde 'ankers' om ontspanning op te roepen. Zoals je in een bepaalde sfeer kunt raken bij het horen van een liedje, kun je jezelf ook inprenten in een ontspannende stemming te komen door een bepaalde handeling: bijvoorbeeld door het tegen elkaar aandrukken van twee vingers. Ik vond hypnotherapie heel prettig om te doen, en het werkte ook wel op bepaalde momenten, maar op het moment suprème, bij een onweersbui, haalde het niets uit. Datzelfde gold voor yoga. En zelfs druppels, pilletjes, zowel van de drogist als voorgeschreven door de dokter, hadden geen effect. De angst brak er gewoon doorheen! Toen heb ik het opgegeven. Ik moet er maar gewoon mee leven.

Het enige wat wel wat helpt, is tijdens het onweer praten met mensen die ook bang zijn. Heel soms ben ik op een andere plek dan thuis als het onweer losbreekt. Dat probeer ik zoveel mogelijk te voorkomen – als het even kan ga ik altijd snel naar huis – maar als ik dan toch ergens ben en er blijkt nóg iemand bang te zijn, dan is dat wel een steun. Gedeelde angst is halve angst hè. Helaas hebben de meeste mensen weinig begrip. 'Ach joh, het is niet gevaarlijk,' zeggen ze dan. Of ze roepen bot: 'Stel je toch niet zo aan!' Dat maakt het alleen maar erger. Door dit soort ervaringen schaam ik me er ook wel voor, en zal ik er ook niet snel over praten.

Gek genoeg heeft onweer een rol gespeeld op heel cruciale momenten in mijn leven. Op mijn trouwdag heeft het geonweerd – gelukkig was het zo'n drukke dag dat ik er weinig van heb meegekregen – en het onweerde toen mijn zoon werd geboren. Dat laatste zal me altijd bijblijven. Mijn zoon is gelukkig niet bang voor onweer en daar maken we ook altijd grapjes over. Dan zeggen we: 'Nee, hoe kan het ook anders, jij kwam juist kijken toen het aan het onweren was!'

Mijn man en ik hebben hard ons best gedaan onze zoon te behoeden van deze angst, om niet het patroon voort te zetten zoals dat in mijn familie was gebeurd. Mijn man ging altijd met hem op zijn arm voor raam staan toen hij klein was, om naar de bliksem te kijken. Dat vond ik doodeng, maar ik begreep wel dat het verstandig was. Eenmaal is mijn zoon wel bang geweest, en mijn man trouwens ook; dat was toen we een paar jaar geleden in de herfst in een vakantiebungalow zaten in Drenthe, midden in het bos. 's Nachts stormde het heel erg, het was werkelijk rampzalig weer. Toen begon het ook nog te onweren. Het hele huisje schudde en het was zo licht van alle bliksem dat het wel dag leek. We konden geen kant op. En toen sloeg de bliksem in in een deel van het park! Die keer was ik volledig in paniek, het is een van mijn naarste ervaringen. Gelukkig maak ik zulke vreselijke dingen niet vaak mee.

Overigens voel ik me ook met Oud en nieuw niet op mijn gemak: ik kan vreselijk schrikken van vuurwerk! Siervuurwerk dat gaat nog wel, maar al die knallen: afschuwelijk. En ik kan zelfs schrikken van de flits van een fototoestel, in een restaurant of zo. Dan verstijf ik helemaal, tot ik in de gaten heb dat het gewoon een flits is… Gelukkig is de angst dan ook snel weer over!”

Enkelvoudige fobie
Charlotte kampt met een 'enkelvoudige fobie’, net zoals één op de tien Nederlanders daar - in meer of mindere mate - last van heeft. Een enkelvoudige fobie is een buitengewone, irreële angst voor één bepaald ding, dier of situatie. Bekende fobieën zijn: vliegangst, hoogtevrees, claustrofobie, angst voor de tandarts of voor spinnen. Met een enkelvoudige fobie valt meestal vrij goed te leven, zeker wanneer je datgene waar je bang voor bent eenvoudig kunt vermijden. Voor Charlotte is dat niet gemakkelijk omdat je onweer niet uit de weg kunt gaan.

Om een enkelvoudige fobie op te lossen, is het het beste om – onder begeleiding – langzaam de confrontatie met de angst aan te gaan, tot dat de angst af is genomen. Van een meervoudige fobie is sprake, als je voor meerdere dingen (dieren of situaties) erg bang bent. Dit is over het algemeen moeilijker op te lossen.

Angst voor onweer
Mensen die angstig zijn voor onweer, voelen zich vaak onbegrepen, zoals Charlotte ook al aangeeft. Het wordt vaak gezien als een kinderlijke angst, waar je als volwassene toch wel overheen gegroeid zou moeten zijn.

Mensen met een fobie voor onweer letten enorm op het weer en worden heel angstig als er onweer dreigt. Ook als het al een tijdje warm en broeierig is, kunnen ze al onrustig worden. ok dingen die op onweer lijken, kan al angst aanjagen: knipperende lampen, hard roffelend geluid, of vuurwerk.

Onweer is een gevaarlijk fenomeen
Op een willekeurige plaats in Nederland komt per jaar zo'n 25 keer onweer voor. Daarbij worgen ongeveer 20 personen door de bliksem getroffen en overlijdt een derde daarvan. Onweer is dus een gevaarlijk fenomeen! Uit de tijd die verstrijkt tussen bliksem en donder kun je afleiden of het onweer nabij is. Het geluid legt in drie seconden een afstand van één kilometer af. Als de donderklap binnen 10 seconden na de bliksem te horen is, dan is het onweer gevaarlijk dichtbij. In het verkeer kan onweer heel gevaarlijk zijn, omdat de bliksemflitsen kunnen verblinden. Bij zwaar onweer is het beter even te stoppen op de weg tot het ergste voorbij is.

© Lydia van der Weide

Ga pagina terug  Ga naar boven

Heb je ook een interessant verhaal dat je (anoniem) in een tijdschift zou willen vertellen? Stuur dan een mail naar


© Lydia van der Weide